Składki ZUS w 2026 r. dla przedsiębiorców – ile wyniosą?

W 2026 r. przedsiębiorców czeka kolejna podwyżka składek na ubezpieczenia społeczne opłacanych do ZUS – i to aż o ok. 8,6% w przypadku pełnego „dużego ZUS”. W efekcie za same składki na ubezpieczenia społeczne przedsiębiorcy zapłacą 1926,77 zł miesięcznie, a Ci korzystający z preferencyjnych składek ZUS – ok. 456,19 zł. Wyraźnie wzrośnie także minimalna składka na ubezpieczenie zdrowotne – jej poziom podniesie się do 432,54 zł miesięcznie. Sprawdź, z czego wynikają te kwoty i jak dokładnie zmienią się obciążenia ZUS w 2026 r.

Najważniejsze informacje w skrócie:

• w 2026 r. pełny duży ZUS wzrośnie z ok. 1774 zł do ok. 1927 zł miesięcznie,
• preferencyjny ZUS zwiększy się z ok. 443 zł do ok. 456 zł miesięcznie,
• podstawa dla Małego ZUS Plus przesunie się w górę do przedziału 1441,80–5652 zł, co automatycznie podniesie także rzeczywiste składki w tej uldze,
• minimalna składka zdrowotna wzrośnie z 314,96 zł do 432,54 zł miesięcznie, czyli o ok. 37%.

 

Składki ZUS w 2026 r.

Znamy już wszystkie dane potrzebne do wyliczenia składek ZUS w 2026 r. dla przedsiębiorców. Z obwieszczenia w sprawie prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia wynika, że w przyszłym roku wyniesie ono 9420 zł. Z kolei rozporządzenie w sprawie minimalnego wynagrodzenia za pracę ustala płacę minimalną od 1 stycznia 2026 r. na poziomie 4806 zł.

Te dwie wartości automatycznie przekładają się na podstawy wymiaru składek. Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych przewiduje bowiem, że przedsiębiorca na tzw. „dużym ZUS-ie” opłaca składki od kwoty stanowiącej 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia. W 2026 r. będzie to więc 5652 zł, podczas gdy w 2025 r. podstawa ta wynosiła 5203,80 zł. Z kolei przy preferencyjnych składkach – dostępnych przez pierwsze 24 miesiące prowadzenia działalności – podstawą jest 30% minimalnego wynagrodzenia za pracę. W 2026 r. jej pozom wyniesie 1441,80 zł (wobec 1399,80 zł w 2025 r.).

Wzrost podstawy wymiaru składek przełoży się na wyższe miesięczne obciążenia: w przypadku pełnego „dużego ZUS-u” składki społeczne (łącznie z Funduszem Pracy) wzrosną o ok. 152,80 zł miesięcznie, natomiast przy preferencyjnym ZUS – o ok. 13,28 zł miesięcznie.

Przeczytaj również: Ile wynosi składka ZUS dla jednoosobowej firmy? – Symfonia

Tabela 1. Składki ZUS w 2026 r. (społeczne, bez zdrowotnej)

Rodzaj składki	Duży ZUS 2026 – podstawa 5652 zł (zł/mies.)	Preferencyjny ZUS 2026 – podstawa 1441,80 zł (zł/mies.)
Ubezpieczenie emerytalne (19,52%)	ok. 1103,27	ok. 281,44
Ubezpieczenie rentowe (8%)	ok. 452,16	ok. 115,34
Ubezpieczenie chorobowe (2,45%)	ok. 138,47	ok. 35,32
Ubezpieczenie wypadkowe (1,67%)*	ok. 94,39	ok. 24,08
Fundusz Pracy (2,45%)**	ok. 138,47	– (co do zasady brak FP)
Razem składki społeczne	ok. 1926,77	ok. 456,19

* Przyjęto standardową stopę wypadkową 1,67% dla małego płatnika (do 9 osób).
** Fundusz Pracy jest należny m.in. wtedy, gdy podstawa jest co najmniej równa płacy minimalnej – dlatego przy preferencyjnym ZUS (30% płacy minimalnej) co do zasady nie występuje.

Warto pamiętać, że składka na ubezpieczenie chorobowe jest dobrowolna. Rezygnacja z niej obniża miesięczne obciążenie, ale jednocześnie pozbawia przedsiębiorcę prawa do zasiłku chorobowego i macierzyńskiego.

Przeczytaj również: Do kiedy ZUS? Terminy płatności ZUS w 2025 r. – Symfonia

Wzrost składek na ubezpieczenia społeczne w 2026 r.

Kwota składek na ubezpieczenia społeczne przedsiębiorcy zależy przede wszystkim od dwóch elementów:

1. podstawy wymiaru składek (ustalanej przepisami – np. 60% przeciętnego wynagrodzenia, 30% płacy minimalnej lub dochód przy Małym ZUS Plus),
2. stałych stawek procentowych (emerytalna, rentowa, chorobowa, wypadkowa, Fundusz Pracy), które w 2026 r. nie ulegają zmianie.

Zgodnie z obwieszczeniem w sprawie prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia na 2026 r., kwota tego wynagrodzenia wynosi 9420 zł. Oznacza to, że:

• minimalna podstawa dla „dużego ZUS” (60% prognozy) wyniesie 5652 zł,
  podczas gdy w 2025 r. wynosiła 5203,80 zł,
• minimalna podstawa dla „preferencyjnego ZUS” (30% płacy minimalnej) wyniesie 1441,80 zł,
  przy czym w 2025 r. była to kwota 1399,80 zł (30% × 4666 zł).

Stopy procentowe pozostają bez zmian:

• emerytalna – 19,52%,
• rentowa – 8%,
• chorobowa – 2,45%,
• wypadkowa – w przykładach przyjmujemy 1,67%,
• Fundusz Pracy – 2,45%.

Wzrost składek wynika więc wyłącznie ze wzrostu podstawy wymiaru.

Tabela 2. Duży ZUS i mały ZUS – wzrost w 2026 r.

Rodzaj ZUS	Podstawa 2025 (zł)	Składki społeczne 2025* (zł/mies.)	Podstawa 2026 (zł)	Składki społeczne 2026* (zł/mies.)	Wzrost kwotowy (zł)	Wzrost (%)
Duży ZUS	5203,80	ok. 1773,96	5652,00	ok. 1926,76	+152,80	+8,6%
Mały ZUS – preferencyjny	1399,80	ok. 442,90 (bez FP)	1441,80	ok. 456,18 (bez FP)	+13,28	+3,0%

* Składki społeczne = emerytalna + rentowa + chorobowa + wypadkowa;
dla dużego ZUS dodatkowo Fundusz Pracy (2,45%). Różnice 1–2 gr mogą wynikać z zaokrągleń stosowanych przez ZUS przy wyliczaniu poszczególnych składek.

Jak liczy się duży ZUS w 2026 r. – przykład

W przypadku pełnego „dużego ZUS-u” punktem wyjścia jest minimalna podstawa wymiaru składek. W 2026 r. wynosi ona 5652 zł. Do tej kwoty stosuje się niezmienione stawki procentowe poszczególnych ubezpieczeń.

Po przeliczeniu daje to następujące wartości:

• składka emerytalna – 19,52% z 5652 zł, czyli 1103,27 zł,
• składka rentowa – 8%, co przekłada się na 452,16 zł,
• składka chorobowa – 2,45%, czyli 138,47 zł,
• składka wypadkowa – przy przyjętej stopie 1,67% daje ok. 94,39 zł,
• składka na Fundusz Pracy – ponownie 2,45%, czyli kolejne 138,47 zł.

Łącznie przedsiębiorca, który opłaca pełny pakiet składek społecznych (wraz z Funduszem Pracy, ale bez zdrowotnej), zapłaci w 2026 r. około 1926,77 zł miesięcznie.

Dla porównania, w 2025 r. przy niższej podstawie wynoszącej 5203,80 zł analogiczny zestaw składek kosztował około 1773,98 zł miesięcznie. Oznacza to wzrost obciążeń o mniej więcej 153 zł miesięcznie tylko z tytułu składek społecznych.

Jak liczy się preferencyjny ZUS (30% płacy minimalnej) w 2026 r.

Preferencyjne składki ZUS przysługują przez pierwsze 24 miesiące prowadzenia działalności gospodarczej. W tym wariancie podstawą wymiaru jest 30% minimalnego wynagrodzenia za pracę.

W 2025 r. była to kwota 1399,80 zł, natomiast w 2026 r., po podwyższeniu płacy minimalnej, podstawa wzrośnie do 1441,80 zł.

Przy tej nowej podstawie i przy założeniu, że przedsiębiorca opłaca pełny pakiet składek społecznych (emerytalną, rentową, chorobową i wypadkową, ale bez Funduszu Pracy), otrzymujemy następujące wyliczenia:

• składka emerytalna – 19,52% z 1441,80 zł, czyli ok. 281,44 zł,
• składka rentowa – 8%, co daje ok. 115,34 zł,
• składka chorobowa – 2,45%, czyli ok. 35,32 zł,
• składka wypadkowa – przy stopie 1,67% to ok. 24,08 zł.

Suma tych składek w 2026 r. wyniesie około 456,19 zł miesięcznie.

Dla porównania, w 2025 r. ten sam „pakiet” (bez składki na Fundusz Pracy, bo przy preferencyjnym ZUS co do zasady nie jest ona należna) kosztował około 442,90 zł miesięcznie. Oznacza to wzrost miesięcznych obciążeń o ok. 13,29 zł.

Składki ZUS w 2026 r. dla przedsiębiorców korzystających z ulgi Mały ZUS Plus

Z ulgi Mały ZUS Plus mogą korzystać przedsiębiorcy spełniający warunki określone w art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (m.in. limit przychodu za poprzedni rok i maksymalny okres korzystania z ulgi). Podstawa wymiaru składek ZUS zależy od dochodu z poprzedniego roku, ale ustawodawca wyznacza dla niej dolny i górny limit. W 2026 r. ta podstawa musi mieścić się między 30% płacy minimalnej a 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia. W praktyce oznacza to, że może wynosić od 1441,80 zł do 5652 zł.

Jeżeli dochód przedsiębiorcy jest na tyle niski, że wyliczona podstawa zbliża się do dolnego progu (1441,80 zł), to jego miesięczne składki społeczne będą bardzo podobne do tych, jakie płaci się przy preferencyjnym ZUS, czyli w okolicach 456 zł miesięcznie (bez składki zdrowotnej). Z kolei przy wyższych dochodach, gdy podstawa obliczona w Małym ZUS Plus zbliża się do górnego limitu (5652 zł), łączna kwota składek społecznych będzie praktycznie taka sama jak przy pełnym „dużym ZUS-ie” – około 1927 zł miesięcznie (również bez zdrowotnej).

W efekcie Mały ZUS Plus nie jest „trzecią stałą kwotą”, ale rozwiązaniem pośrednim: w 2026 r. składki społeczne w tej uldze będą się w większości przypadków mieściły w przedziale od ok. 456 zł do ok. 1927 zł miesięcznie, a dokładna wysokość będzie zależała od osiąganego przez przedsiębiorcę dochodu.

Przeczytaj również: Mały ZUS – ile trwa? – Symfonia

Wzrost składki zdrowotnej w 2026 r. – przedsiębiorcy zapłacą co najmniej 432,54 zł miesięcznie

W przypadku składki zdrowotnej sytuacja jest bardziej skomplikowana niż przy składkach społecznych. Jej wysokość zależy nie tylko od przepisów, ale także od indywidualnej sytuacji przedsiębiorcy. Znaczenie mają przede wszystkim trzy elementy:

• forma opodatkowania (skala, podatek liniowy, ryczałt lub karta podatkowa),
• osiągany dochód lub przychód,
• ustawowo określona minimalna podstawa wymiaru składki zdrowotnej.

To właśnie ta minimalna podstawa mocno zmienia się od 2026 r.

W roku składkowym trwającym od 1 lutego 2025 r. do 31 stycznia 2026 r. obowiązywało rozwiązanie przejściowe korzystne dla przedsiębiorców. Minimalna składka zdrowotna nie była bowiem liczona od pełnej płacy minimalnej, lecz tylko od jej 75 proc.:

minimalna podstawa składki zdrowotnej w 2025 r.: 75% × 4666 zł = 3499,50 zł,

Rok składkowy od 1 lutego 2026 r. – powrót do 100% płacy minimalnej

Od roku składkowego, zaczynającego się 1 lutego 2026 r., ustawowy mechanizm wraca do pełnych obciążeń. Minimalna podstawa wymiaru składki zdrowotnej znów będzie odpowiadać 100% minimalnego wynagrodzenia za pracę z 1 stycznia danego roku składkowego.

W efekcie minimalna składka zdrowotna w 2026 r. wyniesie: 9% × 4806 zł = 432,54 zł miesięcznie.

Dla przedsiębiorców o niskich dochodach, którzy i tak płacą składkę zdrowotną od samej minimalnej podstawy, największy „skok” obciążeń w 2026 r. dotyczy właśnie zdrowotnej – a nie tyle składek społecznych.

W przypadku firm osiągających wyższe dochody mechanizm pozostaje bez zmian: składka zdrowotna nadal będzie liczona od faktycznego dochodu lub przychodu (w zależności od formy opodatkowania), jednak nie może spaść poniżej poziomu wynikającego z minimalnej podstawy. Od roku składkowego zaczynającego się 1 lutego 2026 r. tym minimum będzie już pełna płaca minimalna, czyli 4806 zł.