Składka zdrowotna 2025 – ryczałt

Na wysokość składki na ubezpieczenie zdrowotne w 2025 roku wpływa wybrana forma opodatkowania działalności gospodarczej. W przypadku opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych jest to 9% od podstawy wymiaru – ta z kolei zależy od uzyskanych w ciągu roku przychodów. Sprawdź, ile wynosi składka zdrowotna na ryczałcie obecnie i jakie zmiany planowane są na rok następny.

Najważniejsze informacje w skrócie:

• Składka zdrowotna na ryczałcie wynosi 9% od podstawy wymiaru, z kolei wysokość tej podstawy zależy od osiągniętych w ciągu całego roku przychodów.
• W 2025 roku dla ryczałtowców z przychodem do 60 000 zł składka zdrowotna to 461,66 zł, w przypadku przychodu między 60 000 a 300 000 – 796,43 zł, z kolei przy przychodach przekraczających 300 000 zł wynosi ona 1384,97 zł.
• W przypadku ryczałtu odliczenie składki zdrowotnej od uzyskanego przychodu jest możliwe w wysokości 50% – nie można natomiast odliczyć jej od podatku.
• Przedsiębiorcy na ryczałcie, którzy prowadzili działalność przez cały poprzedni rok, mogą opłacać składkę zdrowotną w formie uproszczonej.

Składka zdrowotna dla przedsiębiorców – podstawowe informacje

Składka zdrowotna to obowiązkowy miesięczny, niepodzielny koszt, który dotyczy wszystkich osób objętych ubezpieczeniem zdrowotnym w Polsce. Stanowi ona procent od podstawy wymiaru, który różni się w zależności od formy opodatkowania. Składka ta gwarantuje dostęp do publicznej opieki zdrowotnej w razie zachorowania lub wypadku – ubezpieczenie zdrowotne pokrywa bowiem koszty świadczeń takich jak wizyty lekarskie, refundacja leków, hospitalizacja, badania czy niektóre zabiegi i operacje. Składkę zdrowotną w Polsce reguluje Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Kto płaci składkę zdrowotną w Polsce?

Obowiązek opłacania składki zdrowotnej w Polsce dotyczy:

• osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę lub umowy zlecenie (jednak nie w każdym przypadku);
• osób prowadzących własną działalność gospodarczą;
• emerytów i rencistów;
• osób zarejestrowanych jako bezrobotne;
• innych osób ubezpieczonych.

W przypadku przychodów uzyskiwanych z więcej niż jednego tytułu składkę na ubezpieczenie zdrowotne należy opłacać osobno z każdego z nich.

Przeczytaj również: Działalność gospodarcza – co musisz wiedzieć, zanim zarejestrujesz firmę w CEIDG? – Symfonia

Składka zdrowotna ryczałt – 2025

W przypadku ryczałtu składka zdrowotna wynosi 9% od podstawy wymiaru. Na wysokość samej podstawy wpływają natomiast przychody osiągnięte w ciągu całego roku. Progi ZUS ryczałtu to obecnie:

• roczny przychód do 60 000 zł – 60% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z IV kwartału 2024 roku;
• roczny przychód między 60 000,01 a 300 000 zł – 100% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z IV kwartału 2024;
• roczny przychód ponad 300 000 zł – 180% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z IV kwartału 2024 roku.

Wysokość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z IV kwartału ogłasza Główny Urząd Statystyczny w okolicach 20. dnia nowego roku. Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa GUS z 22 stycznia 2025 roku wyniosło ono 8 549,18 zł w sektorze przedsiębiorstw (włącznie z wypłatami z zysku).

Przeczytaj również: Terminy podatkowe w 2025 roku – sprawdź, do kiedy zapłacić VAT, PIT i PPE! – Symfonia

Przychody bieżące czy ubiegłoroczne?

Przedsiębiorca, który wybrał opodatkowanie ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, może sam zdecydować, czy składka na ubezpieczenie zdrowotne ma być naliczana na podstawie bieżących, czy ubiegłorocznych przychodów. Na ryczałcie rok składkowy dla celów składki zdrowotnej pokrywa się ponadto z rokiem kalendarzowym – trwa zatem od 1 stycznia danego roku do 31 grudnia w tym samym roku, w przeciwieństwie do roku składkowego w przypadku zasad ogólnych czy podatku liniowego.

Stawki składki zdrowotnej 2025 – ryczałt

W 2025 roku w przypadku ryczałtu składka zdrowotna wynosi:

• do 60 000 zł przychodu – 461,66 zł miesięcznie (60% przeciętnego wynagrodzenia, czyli 5 129,51 zł x 9%);
• od 60 000 zł do 300 000 zł – 769,43 zł miesięcznie (100% przeciętnego wynagrodzenia, czyli 8 549,18 zł x 9%);
• powyżej 300 000 zł – 1384,97 zł miesięcznie (180% przeciętnego wynagrodzenia, czyli 15 388,52 zł x 9%).

Przeczytaj również: Składka zdrowotna dla przedsiębiorców w 2024 i 2025 r. – zmiany, które warto znać – Symfonia

Wysokość składki ZUS na ryczałcie – ubezpieczenia społeczne

Składka zdrowotna dla ryczałtowców to 461,66 zł, 796,43 zł oraz 1384,97 zł miesięcznie. Wyrażone w procentach wysokości składek na ubezpieczenia społeczne – emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe – wynoszą natomiast:

• składka na ubezpieczenie emerytalne – 19,52% podstawy;
• składka na ubezpieczenia rentowe – 8,00% podstawy;
• składka na ubezpieczenie chorobowe – 2,45% podstawy;
• składka na ubezpieczenie wypadkowe: stopa procentowa jest zróżnicowana i zależy od liczby osób ubezpieczonych i samej branży, w której działa dane przedsiębiorstwo;
• składki na Fundusz Pracy oraz Fundusz Solidarnościowy – 2,45% podstawy łącznie.

W przypadku ubezpieczenia wypadkowego stopa wynosi od 0,67 do 3,33% podstawy wymiaru na ubezpieczenie wypadkowe. Dla firmy, która zatrudnia maksymalnie 9 osób, jest to 1,67%.

Jak płacić składkę zdrowotną na ryczałcie?

Składka zdrowotna na ryczałcie w trakcie roku może zostać uregulowana na dwa różne sposoby:

• jako stała kwota składki przez cały rok – przedsiębiorca opłaca stałą wartość przez cały rok, biorąc pod uwagę przychody osiągnięte w poprzednim roku. Taką możliwość mają wyłącznie ci przedsiębiorcy, którzy prowadzili działalność przez pełne 12 miesięcy w ciągu ostatniego roku;
• jako opłata progresywna – przedsiębiorca płaci składkę „na bieżąco”, uwzględniając progi przychodowe opisane wcześniej. Jeżeli przychód nie jest wyższy niż 60 000 zł, należy opłacić stawkę z pierwszego progu. Po przekroczeniu limitu trzeba już zastosować stawkę z drugiego progu itd.

Po zakończeniu roku należy sprawdzić sumę odprowadzonych składek miesięcznych na ubezpieczenie zdrowotne, a następnie zestawić ją z rzeczywistym rocznym przychodem. Wówczas można obliczyć ostateczną roczną składkę zdrowotną. Niedopłaty i nadpłaty są korygowane w rocznym rozliczeniu składki.

Wyliczenie składki zdrowotnej na ryczałcie – składka uproszczona

Przedsiębiorcy, którzy w bieżącym roku wybrali opodatkowanie ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, mogą opłacać tzw. składkę zdrowotną w formie uproszczonej. Działalność gospodarcza musi być natomiast prowadzona przez cały poprzedni rok kalendarzowy – to jedyny warunek, jaki należy spełnić. Oznacza to, że uproszczonej składki na ubezpieczenie zdrowotne nie mogą zastosować ryczałtowcy, którzy założyli firmę w trakcie poprzedniego roku lub zawiesili działalność gospodarczą nawet na miesiąc. Ze składki w postaci uproszczonej można z kolei korzystać, jeśli w poprzednim roku działalność była opodatkowana nie tylko ryczałtem, ale również:

• na zasadach ogólnych;
• podatkiem liniowym;
• podatkiem z kwalifikowanych praw własności intelektualnej;

Decydując się na uproszczoną metodę, podczas ustalania miesięcznej podstawy wymiaru składki zdrowotnej przedsiębiorca może przyjąć kwotę przychodów z poprzedniego roku pomniejszoną o kwotę opłaconych w ciągu tego roku składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe – o ile nie odliczono ich od dochodu ani nie zaliczono ich do kosztów uzyskania przychodu. Miesięczną podstawę wymiaru składki zdrowotnej określoną w taki sposób należy stosować przez cały rok kalendarzowy. W sytuacji, gdy po jego zakończeniu okaże się, że z uwagi na przychód osiągnięty w poprzednim roku wysokość rocznej składki powinna być inna niż suma opłaconych miesięcznie składek zdrowotnych, konieczne jest uregulowanie niedopłaty lub uzyskanie zwrotu. W drugim przypadku należy złożyć do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odpowiedni wniosek do 1 czerwca (w 2025 roku do 2 czerwca). Co istotne, powinien on mieć formę elektroniczną – tylko takie podania rozpatruje ZUS. Zwrot nadpłaty składki zdrowotnej ryczałtu trafia na konto przedsiębiorcy-ryczałtowca do 1 sierpnia (w przypadku braku zaległości względem ZUS-u).

Wyliczenie składki zdrowotnej na ryczałcie bez uproszczenia

Jeżeli przedsiębiorca, który wybrał opodatkowanie ryczałtem, nie wybrał uproszczonej składki zdrowotnej bądź nie może jej zastosować, należy obserwować przychód firmy na bieżąco, a w przypadku przekroczenia progu przychodu za miesiąc, w którym nastąpiła taka sytuacja, opłacić składkę już w wyższej wysokości. Jeżeli przychody wzrosną w trakcie roku do drugiego lub trzeciego progu, za poprzednie miesiące należy zapłacić wyrównanie – zgodnie ze stawką obowiązującą za ostatni miesiąc w roku.

Odliczenie składki zdrowotnej – ryczałt. Czy to możliwe?

W przypadku ryczałtu odliczenie składki zdrowotnej od samego podatku nie jest możliwe. Przedsiębiorcy, którzy wybrali tę formę opodatkowania działalności gospodarczej mają jednak możliwość odliczenia 50% zapłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne od osiągniętego przychodu.

Ryczałt a składka zdrowotna – druk ZUS DRA

Ryczałtowcy zobowiązani są do przesyłania co miesiąc deklaracji do ZUS-u – mowa o druku ZUS DRA. Termin zarówno składania formularza, jak i samego opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne dla przedsiębiorców oraz wspólników spółek opodatkowanych ryczałtem, to 20. dzień każdego miesiąca.

Kiedy nie trzeba płacić składki zdrowotnej za siebie?

Składka zdrowotna od ryczałtu nie zawsze musi być opłacana. Taki obowiązek nie dotyczy m.in.:

• osób, które posiadają orzeczenie o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności i które z działalności uzyskują miesięcznie przychody w wysokości do 50% kwoty najniższej emerytury;
• osób, które pobierają zasiłek macierzyński, nieprzekraczający miesięcznie kwoty świadczenia rodzicielskiego;
• emerytów lub rencistów, których miesięczna emerytura bądź renta nie przekracza wysokości minimalnego wynagrodzenia i którzy uzyskują przychody z działalności w wysokości do 50% kwoty najniższej emerytury miesięcznie;
• pracowników, którzy z tego tytułu opłacają składki od wymiaru nie wyższego niż minimalne wynagrodzenie i którzy z działalności uzyskują miesięczne przychody w wysokości do 50% kwoty minimalnego wynagrodzenia, a ponadto – opłacają podatek dochodowy w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

Składka zdrowotna na ryczałcie – zmiany planowane na 2026 rok

W 2026 roku składka na ubezpieczenie zdrowotne ryczałt ma składać się z dwóch części, uzależnionych od miesięcznych przychodów z prowadzonej działalności, czyli:

• 9% od 75% minimalnego wynagrodzenia w przypadku przedsiębiorców, którzy osiągnęli w danym miesiącu przychód w wysokości max. trzykrotności przeciętnego wynagrodzenia;
• 3,5% od nadwyżki ponad trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia

W przypadku uzyskania przychodów wyższych niż czterokrotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw do podstawowej wartości składki będzie zatem  trzeba doliczyć 3,5% od nadwyżki przychodu ponad wskazany limit. Co więcej, składki zdrowotnej ryczałtu nie będzie można odliczyć od przychodu dla celów podatkowych.