Zatrudnienie emeryta – co warto wiedzieć na ten temat?

Wielu pracodawców decyduje się kontynuować zatrudnianie pracowników, którzy osiągnęli wiek emerytalny – są to bowiem osoby dysponujące wieloletnim doświadczeniem i dużą wiedzą. Sprawdź, co na temat zatrudniania emerytów powinna wiedzieć zarówno firma, jak i sam pracownik-emeryt.

Zatrudnianie emeryta – jaką umowę wybrać?

Emeryt może zostać zatrudniony na podstawie umowy o pracę, umowy zlecenia lub umowy o dzieło. Wybór formy współpracy wpływa przede wszystkim na sposób oskładkowania wynagrodzenia oraz obowiązki pracodawcy wobec ZUS.

Emerytura a umowa o pracę

Jeżeli pracownik kontynuuje zatrudnienie u pracodawcy, u którego świadczył pracę przed osiągnięciem wieku emerytalnego, zazwyczaj zawierana jest umowa o pracę. Wówczas konieczne jest jednak rozwiązanie poprzedniej umowy (co najmniej na jeden dzień) i podpisanie nowej. Wszystko dlatego, że emeryt pragnący otrzymywać świadczenie emerytalne musi wyrejestrować się z ubezpieczeń społecznych i przedstawić świadectwo pracy. Zatrudnienie emeryta na umowę o pracę dla pracodawcy w dalszym ciągu skutkuje obowiązkiem:

• zgłoszenia pracownika do ZUS-u na druku ZUS ZUA do 7 dni od momentu powstania obowiązku ubezpieczeniowego;
• opłacania składek na ubezpieczenia społeczne za pracownika – emerytalną, rentową, chorobową, wypadkową i zdrowotną.

To, czy pracownik-emeryt dobrowolnie zrezygnował z pobierania świadczenia emerytalnego, czy nie, nie ma w tym przypadku znaczenia.

Zatrudnienie emeryta na umowę zlecenie

Przy umowie zlecenia zakres składek zależy od innych tytułów do ubezpieczenia. Jeśli emeryt nie posiada dodatkowej umowy o pracę i zlecenie stanowi jedyne źródło przychodu, zleceniodawca opłaca pełne składki społeczne i zdrowotne. Jeśli jednak emeryt jednocześnie pracuje na etacie z wynagrodzeniem co najmniej równym minimalnemu wynagrodzeniu, umowa zlecenia może podlegać wyłącznie składce zdrowotnej.

Może się również okazać, że emeryt jest zatrudniony w jednej firmie na podstawie umowy o pracę i umowy zlecenie – wówczas pracodawca odprowadza składki z obydwu tytułów. W przypadku kilku umów zlecenia u różnych zleceniodawców każda z nich z osobna podlega pełnemu oskładkowaniu – o ile łączny przychód jest niższy od minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Zatrudnienie emeryta na umowę o dzieło

Umowa o dzieło co do zasady nie podlega oskładkowaniu ZUS. Wyjątek stanowi sytuacja, w której emeryt jest zatrudniony u jednego pracodawcy zarówno na podstawie umowy o pracę, jak i na podstawie umowy o dzieło. Wówczas oskładkowany jest łączny przychód z jednej i drugiej umowy. Co jednak ważne, w przypadku umowy o dzieło pracodawca jest zobowiązany odprowadzać za emeryta zaliczkę na podatek dochodowy.

Przeczytaj również: Dokumenty do zatrudnienia nowego pracownika – jak szybko je przygotować? – Symfonia

PIT-0 dla emeryta pracującego

Jeżeli po przekroczeniu wieku emerytalnego dana osoba chce wciąż być aktywna zawodowo i sama rezygnuje z pobierania świadczenia emerytalnego, przysługuje jej prawo do skorzystania z PIT-0. Pit zerowy to nic innego jak zwolnienie z obowiązku opłacania podatku od przychodów z pracy do osiągnięcia kwoty 85 528 zł. Co istotne, ulga dotyczy wszystkich rodzajów umowy (nawet umowy o dzieło). Emerytów obowiązuje też kwota wolna od podatku, która w 2026 roku w dalszym ciągu wynosi 30 000 zł.

Czy emeryt może pracować i jednocześnie pobierać świadczenie?

Osoby, które osiągnęły powszechny wiek emerytalny, mogą co do zasady pracować bez limitu przychodów i jednocześnie pobierać emeryturę. Ograniczenia dotyczą głównie osób pobierających wcześniejsze emerytury oraz renty. W ich przypadku ZUS stosuje progi przychodowe uzależnione od przeciętnego wynagrodzenia publikowanego przez GUS. Od 1 czerwca 2026 roku przychód do 6694,10 zł brutto miesięcznie nie powoduje zmniejszenia świadczenia. Przekroczenie kwoty 12 431,80 zł brutto może natomiast skutkować zawieszeniem wypłaty emerytury lub renty.

ZUS przypomina również, że osoba, która uzyskała prawo do emerytury, a nadal pozostaje zatrudniona u tego samego pracodawcy bez rozwiązania umowy, może mieć zawieszoną wypłatę świadczenia. Aby rozpocząć pobieranie emerytury, konieczne jest zakończenie wcześniejszego stosunku pracy, nawet jeśli współpraca zostanie wznowiona po krótkiej przerwie.

Zatrudnienie emeryta a składki ZUS i podatki

Zatrudniając emeryta na umowie o pracę, pracodawca odprowadza za niego wszystkie podstawowe składki. Co więcej, w przypadku zatrudniania osoby na emeryturze do pracy o szczególnym charakterze lub w szczególnych warunkach, przełożony musi dodatkowo opłacać składkę na Fundusz Emerytur Pomostowych.

Ile wynosi składka zdrowotna emeryta?

W 2025 roku składka zdrowotna dla emeryta – i nie tylko – wynosi 9%. Osoby, które osiągnęły wiek emerytalny, opłacają ją w pełnej wysokości.

Czy pracujący emeryt płaci składkę rentową?

Składka na ubezpieczenie rentowe w przypadku pracy na emeryturze wynosi 10%. 6,5% finansuje płatnik, czyli pracodawca, z kolei pozostałe 3,5% opłaca osoba ubezpieczona, czyli pracujący emeryt.

Jaki podatek płaci pracujący emeryt?

Pracujący emeryt jest podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT). Zaliczkę na podatek dochodowy pobiera w tym przypadku pracodawca, będący jego płatnikiem. Podczas obliczania składki pomijana jest kwota zmniejszającą podatek – ZUS stosuje bowiem pomniejszenie przy wypłacaniu świadczenia emerytalnego.

Przeczytaj również: Terminy podatkowe w 2025 roku – sprawdź, do kiedy zapłacić VAT, PIT i PPE! – Symfonia

Czy emeryt ma koszty uzyskania przychodu?

Zatrudniony emeryt jest podatnikiem tak samo jak pozostali pracownicy zatrudnieni w danej firmie. Przysługuje mu także prawo do odliczenia kosztów uzyskania przychodu od osiągniętego dochodu. Możliwość ich rozliczania ma wpływ na wysokość dochodów, które podlegają podatkowi dochodowemu.

Jakie korzyści ma pracodawca zatrudniający emeryta?

Zatrudnienie emeryta często oznacza dla firmy nie tylko dostęp do doświadczonego specjalisty, ale również niższe koszty zatrudnienia. Najważniejszą korzyścią pozostaje zwolnienie z obowiązku opłacania składek na FP i FGŚP dla kobiet po 55. roku życia oraz mężczyzn po 60. roku życia.

W części przypadków pracodawcy mogą również korzystać z programów aktywizacji zawodowej osób starszych i dofinansowań oferowanych przez urzędy pracy. Wsparcie dotyczy przede wszystkim osób bezrobotnych w wieku przedemerytalnym lub seniorów wracających na rynek pracy. Wysokość dofinansowania zależy od rodzaju programu i warunków określonych przez urząd pracy.

Z punktu widzenia organizacji dużą wartością pozostaje także doświadczenie zawodowe starszych pracowników. Według danych ZUS oraz rynku pracy liczba aktywnych zawodowo emerytów systematycznie rośnie, co wynika zarówno z sytuacji demograficznej, jak i potrzeb pracodawców.

Przeczytaj również: Aneks do umowy o pracę – kiedy powinno się go wystawić?

Zatrudnienie emeryta z orzeczeniem o niepełnosprawności

Emerytura i praca na etacie mogą iść ze sobą w parze nawet w przypadku osób z niepełnosprawnościami. Zasady dotyczące zatrudniania emerytów z orzeczeniem niepełnosprawności różnią się w zależności od danej grupy inwalidzkiej.

Zatrudnianie emeryta z lekkim stopniem niepełnosprawności

W przypadku lekkiego stopnia niepełnosprawności emerytowi nie przysługuje prawo do skrócenia czasu pracy. Maksymalny wymiar nie może być jednak większy niż 8 godzin dziennie i 40 godzin w tygodniu. Co więcej, taki pracownik nie może wykonywać pracy w godzinach nocnych. Pracujący emeryt z lekkim stopniem niepełnosprawności ma ponadto prawo do dodatkowej przerwy (15 minut), która wlicza się do godzin czasu pracy. W przypadku, gdy niepełnosprawność utrudnia poruszanie się po konkretnym terenie, może on również odmówić udziału w wyjeździe służbowym.

Zatrudnianie emeryta z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności

W przypadku emerytów z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności zasady zatrudniania są nieco bardziej restrykcyjne. Czas pracy powinien zostać skrócony do 7 godzin dziennie i 35 godzin w tygodniu, a ponadto – takiemu pracownikowi przysługują dodatkowe dni wolne.

Zatrudnianie emeryta ze znacznym stopniem niepełnosprawności

Zatrudniając emeryta ze znacznym stopniem niepełnosprawności, pracodawca powinien dostosować stanowisko pracy do potrzeb danej osoby w nieco większym wymiarze niż w przypadku niepełnosprawności umiarkowanej czy lekkiej. Konieczne może być również zatrudnienie dodatkowego pracownika, który zapewni osobie z niepełnosprawnością niezbędną pomoc.

Przeczytaj również: Akta osobowe pracownika – jak prowadzić i przechowywać dokumentację pracowniczą?

Najczęściej zadawane pytania dotyczące zatrudniania emeryta

Poznaj odpowiedzi na najczęstsze pytania związane z zatrudnianiem emerytów.

Czy emeryt może pracować na umowę o pracę?

Tak – emeryt może być zatrudniony zarówno na podstawie umowy o pracę, jak i na podstawie jednej z umów cywilnoprawnych – umowę zlecenia lub umowę o dzieło. Analogicznie, zatrudnienie rencisty na umowę o pracę również jest możliwe.

Czy na emeryturze można pracować na cały etat?

Tak, osoba, która osiągnęła powszechny wiek emerytalny, może pracować na pełen etat lub na jego część. Ma ona prawo dorabiać do emerytury bez żadnych limitów.

Czy można zatrudnić emeryta na czas nieokreślony?

Tak – umowa o pracę z emerytem może zostać zawarta zarówno na czas określony, jak i na czas nieokreślony – bez względu na aktualny wiek pracownika.

Czy emeryt musi składać PIT-2?

Emerytom zatrudnionym na umowę o pracę przysługuje kwota wolna od podatku w wysokości 30 000 zł. Dorabiając do emerytury, nie powinni oni więc składać pracodawcy oświadczenia PIT-2. W przeciwnym razie kwota zmniejszająca podatek zostaje uwzględniona w wyliczeniu zaliczki z wynagrodzenia i z emerytury, a wówczas po zakończeniu roku emeryt może być zmuszony zapłacić podatek.